Zdanie okolicznikowe celu z damit lub um...zu - język niemiecki

Zdanie okolicznikowe celu (der Finalsatz) jest zdaniem pobocznym (orzeczenie na końcu zdania), wyrażającym cel lub zamiar i odpowiada na pytania:

playwozu? po co?
playzu welchem Zweck? w jakim celu?
playwarum? dlaczego?

Aby móc odpowiedzieć na te pytania, potrzebujemy spójnika damit (aby, żeby):

playEr geht nach Hause, damit seine Mutter nicht warten muss. Idzie do domu, aby jego mama nie musiała czekać.
playSie schenkte mir Briefpapier, damit ich ihr öfter schreibe. Podarowała mir papier listowy, abym częściej do niej pisała.
playIch habe meine Freundin angerufen, damit sie mich am Wochenende besucht. Zadzwoniłam do mojej przyjaciółki, żeby odwiedziła mnie w weekend.
playSeine Eltern arbeiten viel, damit er im Ausland studieren kann. Jego rodzice pracują dużo, żeby on mógł studiować za granicą.
playDer Lehrer wiederholt den Satz, damit die Schüler die Aufgabe aufschreiben können. Nauczyciel powtarza zdanie, aby uczniowie mogli zapisać zadanie.
playWir fahren an die Ostsee, damit unsere Kinder schwimmen können. Jedziemy nad Bałtyk, aby nasze dzieci mogły popływać.

Jeżeli podmiot w zdaniu głównym i zdaniu pobocznym jest taki sam, można użyć konstrukcji równoważnika bezokolicznikowego um ... zu. Um znajduje się zaraz po przecinku, zaś zu występuje bezpośrednio przed czasownikiem w formie bezokolicznika (bezokolicznik ten jest na końcu zdania):

playIch lerne Deutsch, um in Deutschland zu arbeiten. Uczę się niemieckiego, aby pracować w Niemczech.
playIch gehe in den Laden, um Lebensmittel zu kaufen. Idę do sklepu, żeby kupić artykuły spożywcze.
playDas Mädchen lernt viel, um ein Stipendium zu bekommen. Dziewczynka dużo się uczy, aby dostać stypendium.
playWir treiben Sport, um fit zu bleiben. Trenujemy sport, żeby być w dobrej kondycji.
playIch esse viel Obst, um gesund zu sein. Jem dużo owoców, żeby być zdrowym.
playDie Buchhalterin arbeitet, um Geld zu verdienen. Księgowa pracuje, aby zarabiać pieniądze.

Ważne jest aby pamiętać, iż konstrukcja um ... zu występuje tylko tam, gdzie podmioty w zdaniu głównym i podrzędnym są takie same.

playWir beeilen uns, damit wir uns nicht verspäten. Śpieszymy się, żeby się nie spóźnić. takie same podmioty
playWir beeilen uns, um uns nicht zu verspäten.
playEr braucht ein Wörterbuch, damit er einen Satz übersetzen kann. On potrzebuje słownik, żeby móc przetłumaczyć zdanie. takie same podmioty
playEr braucht ein Wörterbuch, um einen Satz übersetzen zu können.
playEr fährt schnell, damit seine Frau den Zug nicht verpasst. On jedzie szybko, żeby jego żona nie spóźniła się na pociąg. różne podmioty
playIch spreche langsam, damit andere mich verstehen können. Ja mówię powoli, żeby inni mogli mnie zrozumieć. różne podmioty
Komentarze (3)

@womanity przy takich samych podmiotach możemy stosować wymiennie zarówno um zu, jak i damit. Zdania różnią się jedynie szykiem, znaczenie pozostaje takie same.

Er braucht ein Wörterbuch, damit er einen Satz übersetzen kann.
Er braucht ein Wörterbuch, um einen Satz übersetzen zu können.

Czym to się różni? Bo jest napisane takie same podmioty, to czemu jest damit?

raczej der Laden, wiec Ich gehe in den Laden
?

Zostaw komentarz:
Zaloguj się aby dodać komentarz. Nie masz konta? Zarejestruj się.