Zdanie podmiotowe - język niemiecki

Zdanie podmiotowe (der Subjektsatz) jest zdaniem pobocznym (orzeczenie na końcu) i odpowiada na pytania:

playwer? kto?
playwas? co?

Charakterystyczny dla tej konstrukcji gramatycznej jest brak podmiotu w zdaniu nadrzędnym. Dzieje się to dzięki temu, że podmiot wyrażony jest przez zdanie podrzędne (zwane dlatego podmiotowym).

playWer viel übt, macht weniger Fehler. Kto dużo ćwiczy, robi mniej błędów. w zdaniu nadrzędnym nie ma podmiotu

Zdanie podmiotowe może zaczynać się od zaimka względnego:

playwer kto
playwas co
playWer keine Zeit hat, soll nicht kommen. Kto nie ma czasu, nie powinien przychodzić.
playWas er gesagt hat, freut mich sehr. Co on powiedział, bardzo mnie cieszy.
playWer schon fertig ist, kann nach Hause gehen. Kto już jest gotowy, może iść do domu.

lub spójnika, np:

playdass że
playob czy
playwann kiedy
playwarum dlaczego
playDass ihr recht habt, wird bezweifelt. To, że macie rację, jest wątpliwe.
playOb er der Täter ist, muss sich noch zeigen. Czy on jest sprawcą, musi się jeszcze okazać.
playWann ich ankomme, ist noch ungewiss. Kiedy przybędę, nie jest jeszcze pewne.
playDass sie lügt, fällt sofort auf. To, że ona kłamie, od razu rzuca się w oczy.

W zdaniu nadrzędnym nie ma co prawda podmiotu, ale mogą występować korelaty der, die, das, które można jednak opuścić (jak w powyższych przykładach).

playWas ich gerade mache, (das) geht dich nicht an. Co właśnie robię, (to) nie jest twoją sprawą.
playWer sich verspätet, (der) soll sich entschuldigen. Kto się spóźnia, (ten) powinien się usprawiedliwić.
playOb sie kommen, (das) ist fraglich. Czy oni przyjdą, (to) jest wątpliwe.
playDass er nicht gekommen ist, (das) enttäuschte mich. Zawiodło mnie, że nie przyszedł.
playWarum sie immer lügt, (das) ist nicht zu erklären. Dlaczego ona zawsze kłamie, (tego) nie da się wytłumaczyć.
playOb er mich anruft, (das) ist fraglich. Czy on do mnie zadzwoni, (to) jest wątpliwe.

Czy zdanie główne (czyli to bez podmiotu) może występować przed zdaniem podrzędnym?

Jest to możliwe, pod warunkiem, że zaczniemy je od słówka es.

playEs freut uns sehr, dass wir euch sehen. Bardzo nas cieszy, że was widzimy.
playEs ist fraglich, ob ich meine Brille wiederfinde. Jest wątpliwe, czy znajdę moje okulary.
playEs ist noch unbekannt, wann das Buch herausgegeben wird. Jeszcze nie wiadomo, kiedy ta książka zostanie wydana.
playEs muss sich noch zeigen, wer der Täter ist. Musi się jeszcze okazać, kto jest sprawcą.

Ćwiczenia online:

Wskazówka Zaloguj się, aby zapisywać historię i wyniki Twojej nauki.

Komentarze (4)

Dawno dawno temu w odległej galaktyce...

Nie ma błędu, gdyż mamy tu do czynienia z tzw. Nebensatz

nie, nie ma tu błędu ponieważ jak mamy szyk końcowy to piszemy czasowniki rozdzielnie złożone razem i odmienione przez osobę :)

Ob er mich anruft, (das) ist fraglich.
Anrufen jest czasownikiem rozdzielnie złożonym. Nie mylę się, że jest błąd?

Zostaw komentarz:
Zaloguj się aby dodać komentarz. Nie masz konta? Zarejestruj się.